Działalność
Przedsięwzięcia
Ośrodek prowadzi prace mające na celu:
- udoskonalanie metodologii badań autorskich, tj.: "Badania podmiotów o liczbie pracujących do 49 osób" - CBSG/01 oraz wtórnego „Badania rozmiarów gospodarki nieobserwowanej,
- udoskonalanie metodologii badania działalności nielegalnej w Polsce w zakresie szacunków: narkomanii, przemytu i prostytucji.
W ramach modernizacji i podniesienia efektywności badania CBSG/01, począwszy od 2012 r. Ośrodek zmienił organizację badania - realizując je za pośrednictwem Portalu Sprawozdawczego GUS oraz poszerzając jego zakres terytorialny do ogólnopolskiego. W celu podniesienia efektywności badania i zapewnienia jego wyższej kompletności, przy realizacji badania w 2016 r. wykorzystano dodatkowe informacje teleadresowe, pozyskane z baz ZUS.
Poza pracami zapisanymi w Programie Badań Statystycznych Statystyki Publicznej i w bazie Polska Statystyka Publiczna, w marcu 2011r., Ośrodek przygotował obszerny przegląd praktyk europejskich z zakresu metod stosowanych przez rachunki narodowe w wybranych: krajach członkowskich UE, krajach OECD nie będących członkami UE, krajach kandydujących do UE oraz krajach Wspólnoty Niepodległych Państw. Przegląd ten opracowano w formie kompleksowej publikacji „Gospodarka nieobserwowana w rachunkach narodowych. Podstawowe definicje. Przegląd praktyk krajowych” - prezentującej nie tylko charakterystykę z zakresu i metodologii prac związanych z pomiarem gospodarki nieobserwowanej w różnych krajach, ale także systematyzującej bogaty zbiór pojęć definiujących zjawiska związane z obserwacją, mierzalnością i sposobem ujmowania gospodarki nieobserwowanej w rachunkach narodowych.
W 2019 roku Ośrodek nawiązał współpracę z ekspertami w dziedzinie ekonomii, której celem jest opracowanie modelu wspierającego oszacowanie wielkości szarej gospodarki w Polsce. Grupę ekspertów stanowią pracownicy wyższych uczelni w składzie:
dr hab. Anna Czapkiewicz
dr Katarzyna Brzozowska - Rup
dr Mariola Chrzanowska
- spotkania
W dniach 28-30 lipca 2010 r. w kieleckim Urzędzie Statystycznym gościli przedstawiciele statystyki z Azerbejdżanu oraz przedstawiciele GUS z Departamentu Rachunków Narodowych.
Tematem wizyty była prezentacja prac realizowanych przez kielecki Ośrodek w zakresie badania działalności nielegalnej w Polsce oraz doświadczeń Urzędu Statystycznego w Rzeszowie w zakresie badania handlu transgranicznego. Prezentacje obejmowały następujące bloki tematyczne:
Informacje ogólne - - krótka charakterystyka zadań kieleckiego ówczesnego Ośrodka Badań Gospodarki Nierejestrowanej (cel powołania Ośrodka, zakres działania, formy prezentacji wyników),
- specyfika badań związanych z gospodarką nierejestrowaną i nielegalną (najczęstsze problemy),
- wytyczne Eurostatu dotyczące działalności nielegalnej w zakresie prostytucji, narkomanii, przemytu (zalecane źródła danych, wymagane horyzonty czasowe, metody bilansowania danych). - Informacje dotyczące szacunków z zakresu prostytucji (lata 2000 – 2005)
- podstawowe definicje z zakresu usług prostytucji,
- organizacja procederu prostytucji w Polsce, aspekty prawne,
- dane źródłowe (dostępność, ocena wiarygodności),
- etapy szacunków prostytucji w Polsce (segregacja danych, tablice wyjściowe, założenia wstępne, szacunek liczby prostytutek w Polsce, ustalenie cen za usługi, szacunek dochodów z prostytucji),
- wyniki Ośrodka na tle wytycznych Eurostatu,
- prace zaplanowane na przyszłość. - Informacje dotyczące szacunków z zakresu narkomanii (lata 2000 - 2006)
- historia rynku narkotykowego w Polsce (organizacja produkcji i handlu narkotykami, rola Polski w narkobiznesie światowym i europejskim - jako producenta, importera i kraju tranzytowego, główne „szlaki” narkotykowe),
- polskie ustawodawstwo dotyczące problemu narkomanii,
- polskie i zagraniczne źródła danych (dostępność, wiarygodność),
- ustalenie wachlarza asortymentu narkotyków zażywanych w Polsce,
- szacunki liczby narkomanów w Polsce (ustalenie liczby biorców regularnych, sporadycznych),
- szacunek spożycia krajowego (w układzie asortymentów),
- szacunek transakcji związanych z narkotykami.
W maju 2015 r. na posiedzeniu Rady Statystyki Ośrodek przedstawił prezentację pt. Szara strefa w badaniach GUS, krajów UE oraz prof. Schneidera, której tematyka obejmowała następujące kwestie:
- Podstawy prawne badania szarej strefy w Polsce i w krajach UE
- Podstawowe definicje
- Szara strefa w polskich rachunkach narodowych
- Szara strefa w innych krajach
- Szara strefa w badaniach prof. F. Schneidera
- Wnioski końcowe
Niektóre wyniki badań realizowanych w Ośrodku prezentowane były również na konferencjach naukowych:
- w czerwcu 2013 r, w Kielcach na Międzynarodowej konferencji naukowej pt. Rola statystyki w badaniach naukowych i praktyce gospodarczej” - wygłoszono prezentację pt. „Obiektywna prawda czy subiektywny wybór? Szacunki gospodarki nieobserwowanej”,
- we wrześniu 2013 r., w Katowicach na spotkaniu z przedstawicielami statystyki z Gruzji – wygłoszono prezentację pt.” Gospodarka nieobserwowana”,
- w październiku 2013 r., w Warszawie na Konferencji naukowej pt. „Bezpieczeństwo ekonomiczne obrotu gospodarczego” – w sesji plakatowej przedstawiono prezentację pt.” Gospodarka nieoficjalna w oficjalnych statystykach. Co kryją szacunki PKB?”,
- w czerwcu 2014 r., w Kielcach na Ogólnopolskiej konferencji naukowej pt. „Rola statystyki w zarządzaniu rozwojem regionu. Statystyczny portret województwa świętokrzyskiego” – wygłoszono prezentację pt. Świętokrzyski przedsiębiorca. Optymizm vs pesymizm,
- w marcu 2015 r., w Szczecinie na Ogólnopolskiej Konferencji Naukowej pt. „Rola środowisk naukowych, samorządowych i służb statystyki publicznej we wzmacnianiu pozytywnego wizerunku statystyki” – w sesji plakatowej przedstawiono prezentację pt. W dążeniu do zapewnienia kompletności rachunków narodowych… Z prac Urzędu Statystycznego w Kielcach”,
- w maju 2016 r., w Katowicach na Ogólnopolskiej Konferencji Naukowej pt. „Kreatywność w zarządzaniu XXI wieku. INNOWACJE-BIZNES-KAPITAŁ LUDZKI-MARKETING-LOGISTYKA” – wygłoszono prezentację pt. „Zachowania przedsiębiorcze właścicieli małych i średnich przedsiębiorstw w świetle badań empirycznych”,
- we wrześniu 2017 r. w Białowieży na Ogólnopolskiej Konferencji Naukowej pt. „Spójność społeczna, gospodarcza i terytorialna a zrównoważony rozwój. Istota, znaczenie oraz zakres monitorowania” wygłoszono referat pt. „Zróżnicowanie przestrzenne oczekiwań przedsiębiorców związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą w kontekście spójności społeczno-gospodarczej. Wyniki Badania podmiotów małych”,
- w październiku 2017 r. w Kielcach na Ogólnopolskiej Konferencji Naukowej pt. „Statystyczny pomiar jakości życia w układach regionalnych i krajowych. Dylematy i wyzwania” wygłoszono referat pt. „Własna działalność gospodarcza. Sposób na podniesienie jakości życia? Wyniki Badania podmiotów małych”,
- w kwietniu 2018r. w Rzeszowie na Międzynarodowej konferencji naukowej pt. „Statystyka transgraniczna a spójność przestrzenna - wyzwania i perspektywy” wygłoszono referat pt. „Zachowania przedsiębiorcze małych przedsiębiorców związane z prowadzeniem działalności gospodarczej w wybranych województwach Polski wschodniej. Wyniki badania podmiotów małych”,
- w lipcu 2018 r. w Warszawie na II Kongresie Statystyki Polskiej w sesji plakatowej zaprezentowano poster pt. ”Czy brak wykwalifikowanych pracowników jest problemem polskich przedsiębiorstw? Wyniki badania podmiotów małych”,
- w lipcu 2019 r. w Warszawie na Konferencji naukowej MET 2019 wygłoszono dwa referaty: ”Modele równań strukturalnych w metodologii badań szarej strefy” oraz „Spór wokół szarej gospodarki. Czy jesteśmy w stanie zmierzyć niemierzalne?”,
- w kwietniu 2022 r. w Warszawie na III Kongresie Statystyki Polskiej w sesji plakatowej zaprezentowano poster pt. „Metody szacowania szarej gospodarki – analiza bibliometryczna”,
- w maju 2022 r. w warszawie na posiedzeniu Rady Statystyki zaprezentowano temat „Trudności oszacowania poziomu szarej gospodarki – sposób rozwiązania”,
- w kwietniu 2023 r. w Warszawie na Konferencji pt. „Statystyka w służbie polityki społeczno-gospodarczej: nowe badania, metody i narzędzia” wygłoszono referat pt. „Web scraping jako dodatkowe źródło danych w badaniach statystyki publicznej. Jak szybko zebrać trudnodostępne dane o rynku prostytucji?”,
- w listopadzie 2023 r. w Kielcach na Warsztatach Wojewódzkich Ośrodków Badań Regionalnych pt. „Monitorowanie rozwoju regionalnego i lokalnego w świetle potrzeb polityki spójności” wygłoszono referat pt. „Przydatność modeli ekonometrycznych w szacowaniu szarej strefy”,
- w kwietniu 2024 r. w Warszawie na Konferencji wygłoszono referat pt. „Szacowanie poziomu szarej strefy w mikroprzedsiębiorstwach w oparciu o dane ankietowe”,
- w lipcu 2024 w warszawie na IV Kongresie Statystyki Polskiej wygłoszono dwa referaty: „Determinanty odmowy odpowiedzi w badaniu CBSG/01: próba identyfikacji” oraz „Szacowanie poziomu szarej strefy w mikroprzedsiębiorstwach w oparciu o dane ankietowe” (wersja zaktualizowana).